- Ticaret Bakanlığı Reklam Kurulu, Instagram, Facebook ve internet sitelerindeki fal, medyumluk ve büyü reklamlarının durdurulmasına karar verdi.
- Kurul, 2026/1564 sayılı dosyada incelenen tanıtımların tüketicileri yanıltıcı ve aldatıcı olduğunu tespit etti.
- Açıklamada reklam verenlerin adı ve para cezası verilip verilmediği belirtilmedi.
Ticaret Bakanlığı Reklam Kurulu, internet siteleri ile Instagram ve Facebook üzerinden yayınlanan fal, medyumluk ve büyü reklamlarının durdurulmasına karar verdi. Karar, 14 Kasım 2026 Cumartesi günü Ticaret Bakanlığı Basın ve Halkla İlişkiler Müşaviri Bekir Kaplan’ın sosyal medya hesabından yaptığı açıklamayla duyuruldu.
Kurul, söz konusu tanıtımların vatandaşların korkularını ve batıl inançlarını istismar ettiğini, bu nedenle tüketicileri yanıltıcı ve aldatıcı nitelik taşıdığını tespit etti. Karar, sosyal medyada sıkça karşılaşılan ve çoğu zaman sponsorlu gönderi olarak öne çıkan fal ve büyü hizmeti tanıtımlarını doğrudan ilgilendiriyor.
Fal ve medyum reklamlarına neden durdurma kararı verildi?
DHA’nın aktardığı açıklamaya göre inceleme, Reklam Kurulu’nun 2026/1564 sayılı dosyası kapsamında yürütüldü. Kurul, internet sitesi, Instagram ve Facebook üzerinden yapılan medyum, büyü ve fal tanıtımlarının Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği’nin ilgili hükümlerine ve 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’un 61. maddesine aykırı olduğuna hükmetti.
Reklamlar bu tespitin ardından aynı kanunun 63. ve 77/12. maddeleri uyarınca durduruldu. Kanunun 61. maddesi ticari reklamların doğru ve dürüst olmasını, tüketiciyi aldatmamasını ve deneyim ile bilgi eksikliğini istismar etmemesini şart koşuyor. Bekir Kaplan, kararın gerekçesini “Vatandaşlarımızın korku, maneviyat ve batıl inançlarını ticari kazanç amacıyla istismar eden tanıtımlara izin vermiyoruz” sözleriyle açıkladı.
Karar bütün fal reklamlarını kapsıyor mu?
Bekir Kaplan’ın açıklaması, kararın belirli bir dosya kapsamında incelenen reklamlar için verildiğini gösteriyor. Açıklamada reklamları veren kişi ya da firmaların adı, durdurulan reklam sayısı ve bir para cezası verilip verilmediği belirtilmedi. Bu nedenle sosyal medyadaki bütün fal ve medyum reklamları için genel bir yasak getirildiğini söylemek şimdilik mümkün görünmüyor.
Öte yandan karar, Reklam Kurulu’nun bu tür tanıtımları yanıltıcı reklam olarak gördüğünü açıkça ortaya koyuyor. Bakanlık son aylarda sosyal medya reklamlarına ilişkin kuralları da sıkılaştırmıştı. 1 Temmuz’da Resmi Gazete’de yayımlanan düzenlemeyle influencer paylaşımları ve yapay zeka ile üretilen reklamlar için yeni kurallar getirilmiş, menfaat karşılığı yapılan paylaşımlarda “reklam” ibaresi zorunlu hale gelmişti.
Instagram’da fal reklamı nasıl şikayet edilir?
Meta’dan karara ilişkin bir açıklama gelmedi. Instagram kullanıcıları ise yanıltıcı buldukları reklamları uygulama içinden doğrudan bildirebiliyor. Instagram’ın yardım sayfasına göre bunun için reklamın sağ üst köşesindeki Seçenekler simgesine, ardından Reklamı şikayet et seçeneğine dokunmak ve listeden şikayet nedenini seçmek yeterli.
Şikayet edilen reklamlar Meta’nın reklam değerlendirme sisteminden geçiyor. Şirket, otomatik araçlarla ve gerektiğinde elle yapılan inceleme sonucunda reklam ilkelerinin ihlal edildiğini doğrularsa reklamı kaldırıyor. Yalnızca görmek istenmeyen reklamlar için ise aynı menüdeki İlgilenmiyorum seçeneği kullanılabiliyor.
