- Araştırmacılar, TikTok videoları gibi kısa içeriklerin, beynin ödül sistemini aşırı uyardığını ve bunun oyuncularda dikkat dağınıklığına yol açtığını tespit etti.
- TikTok kullanımıyla artan "beyin çürümesi", kullanıcıların problem çözme ve stratejik düşünme gibi yoğun zihinsel çaba gerektiren süreçlerden uzaklaşmasına yol açıyor.
- Özellikle de algoritma temelli içerik tüketimi, oyuncuların uzun süreli oyun seanslarındaki sabrını ve odaklanma süresini saniyelere ciddi bir ölçüde azaltıyor.
İspanyol profesyonel League of Legends oyuncusu David “Supa” Martínez García, bir spor psikoloğunun tavsiyesi üzerine TikTok’u hayatından çıkardı ve daha iyi oynadığını fark etti. Her ne kadar aslında bu durum kişisel bir yaşam tüyosu gibi görünse de The Gamer’ın haberi göre aslında bunun arkasında çok özel bir nörobiyoloji yatıyor.
Beyin, bir kişi hoş bir şey aldığında dopamin salgılayacak şekilde tasarlanmıştır. Bu motivasyondan, harekete geçme arzusundan ve ödül hissinden sorumlu nörotransmitterden kaynaklanıyor. Fakat sorun şu ki, sosyal medya bu sistemi cerrahi hassasiyetle istismar etmeyi artık biliyor.
Sosyal medya alışkanlıklarımız başarıyı nasıl etkiliyor?
TikTok algoritması içeriği kullanıcıya göre uyarlıyor ve kelimenin tam anlamıyla can sıkıntısını önlüyor. Her 15-30 saniyede bir yeni bir uyarıcı, yeni bir küçük ödül veriyor. Beyin de bu tempoya hızla adapte oluyor.
Akışta bir saat geçirdikten sonra egzersiz yapmak, ders çalışmak ya da uzun bir oyun seansı gibi sıradan aktiviteler sıkıcı gelmeye başlıyor. Bu noktada dopamin eşiği değişiyor. Eskiden zevk veren şeyler artık işe yaramıyor.
Üst düzey oyun oynamak, uzun süre konsantrasyon, dinamik görüntülerdeki ayrıntıları fark etme yeteneği ve hızlı kararlar verme becerisi gerektiriyor. Beyin her birkaç saniyede bir görev değiştirmeye alışırsa tüm bu beceriler köreliyor.
Bilişsel sinirbilim alanındaki araştırmalar, düzenli olarak kısa videolar izlemenin çalışma belleğini ve tek bir göreve birkaç dakikadan fazla odaklanma yeteneğini azalttığını gösteriyor.
Öte yandan TikTok’ta çok zaman geçiren kişilerin, özellikle de uzun süre oturduktan sonra, kaygı ve depresif ruh hali yaşama olasılıkları daha yüksek görünüyor. Dopamin sistemi yapay uyaranlarla aşırı yüklendiğinde, günlük yaşamda duyguları düzenleme yeteneği azalıyor.
Habere konu olan profesyonel e-sporcu Garcia, dengesini yeniden kurmak için birkaç ay harcadı ve kendisi de bunun tek seferlik bir çaba değil, devam eden bir süreç olduğunu kabul etti.
Beyin bir haftada kendini yeniden yapılandırmıyor. Fakat TikTok’u bıraktıktan yalnızca birkaç hafta sonra pek çok kişi, odaklanmada iyileşme, akış durumuna girmede kolaylık ve genel enerji seviyesinde artış bildirdi.
Yani uzun lafın kısası, oyun performansını artırmak isteyen oyunseverlerin artık TikTok, YouTube Shorts ve Instagram Reels gibi platformlarda daha az vakit geçirmeleri gerekiyor. Yani daha az kısa video, daha yüksek dikkat süreleri ve daha iyi sunucu performansı anlamına geliyor.
